31 ऑगस्टला खास योग! श्रावण सोमवार आणि संकष्टी चतुर्थी एकाच दिवशी

 30 की 31 ऑगस्ट? संभ्रम दूर! यंदा श्रावण सोमवार आणि संकष्टी चतुर्थी एकाच दिवशी, जाणून घ्या पूजा-व्रताची माहिती

31 ऑगस्ट 2026 | धार्मिक विशेष

यंदाच्या श्रावण महिन्यातील 31 ऑगस्ट 2026, सोमवार हा दिवस धार्मिकदृष्ट्या विशेष ठरणार आहे. महाराष्ट्राच्या अमांत पंचांग पद्धतीनुसार या दिवशी श्रावण सोमवार आणि हेरंब संकष्टी चतुर्थी एकाच दिवशी येत आहेत. त्यामुळे भगवान शिव आणि श्री गणेशाची उपासना करणाऱ्या भाविकांसाठी हा दिवस महत्त्वाचा मानला जात आहे.

30 की 31 ऑगस्ट? संकष्टी चतुर्थी नेमकी कधी?

संकष्टी चतुर्थीच्या तारखेबाबत सोशल मीडियावर 30 की 31 ऑगस्ट असा संभ्रम पाहायला मिळत आहे. मात्र उपलब्ध पंचांग माहितीनुसार हेरंब संकष्टी चतुर्थी सोमवार, 31 ऑगस्ट 2026 रोजी आहे.

चतुर्थी तिथी 31 ऑगस्ट रोजी सकाळी सुमारे 8:50 वाजता सुरू होऊन 1 सप्टेंबर रोजी सकाळी सुमारे 7:41 वाजता समाप्त होईल.

त्यामुळे संकष्टीचे व्रत करणाऱ्या भाविकांसाठी 31 ऑगस्ट ही मुख्य तारीख आहे.

श्रावण सोमवार आणि संकष्टी एकाच दिवशी

महाराष्ट्राच्या अमांत पंचांगानुसार 2026 मध्ये श्रावण महिन्यातील सोमवार 17 ऑगस्ट, 24 ऑगस्ट आणि 31 ऑगस्ट असे आहेत. त्यामुळे 31 ऑगस्ट हा श्रावणातील तिसरा सोमवार आहे.

याच दिवशी हेरंब संकष्टी चतुर्थी असल्याने शिवपूजा आणि गणेशपूजा एकाच दिवशी करण्याचा योग आला आहे.

हेरंब संकष्टी चतुर्थीचे महत्त्व

संकष्टी चतुर्थी हा भगवान गणेशाला समर्पित व्रताचा दिवस मानला जातो. हिंदू पंचांगानुसार प्रत्येक महिन्याच्या कृष्ण पक्षातील चतुर्थीला संकष्टी चतुर्थी पाळली जाते.

ऑगस्ट 2026 मधील संकष्टीला हेरंब संकष्टी म्हटले जाते. हेरंब हे श्री गणेशाचे एक रूप मानले जाते.

या दिवशी अनेक भाविक उपवास करतात, श्री गणेशाची पूजा करतात आणि चंद्रोदयानंतर चंद्रदर्शन करून व्रत सोडण्याची परंपरा पाळतात.

श्रावण सोमवारी काय करावे?

श्रावण सोमवार भगवान शिवाच्या उपासनेसाठी विशेष मानला जातो. या दिवशी भाविक उपवास करून शिवलिंगावर जल अर्पण करतात.

तसेच बेलपत्र, फुले आणि इतर पूजासाहित्य अर्पण करून ‘ॐ नमः शिवाय’ मंत्राचा जप आणि शिवआरती केली जाते.

उपवास आणि पूजेची पद्धत कुटुंबाच्या परंपरेनुसार वेगळी असू शकते.

संकष्टी चतुर्थीला काय करावे?

संकष्टीच्या दिवशी श्री गणेशाची पूजा करून त्यांना दुर्वा, फुले, फळे आणि नैवेद्य अर्पण करण्याची परंपरा आहे.

अनेक भाविक दिवसभर उपवास करतात. रात्री चंद्रोदयानंतर गणेशपूजा आणि चंद्राला अर्घ्य दिल्यानंतर व्रत सोडले जाते.

चंद्रोदयाची अचूक वेळ स्थानानुसार बदलू शकते, त्यामुळे भाविकांनी आपल्या शहराच्या स्थानिक पंचांगानुसार वेळ तपासावी.

या दिवसाचे विशेष महत्त्व काय?

31 ऑगस्ट 2026 रोजी दोन धार्मिक उपासना एकाच दिवशी येत आहेत:

🔱 श्रावण सोमवार — भगवान शिवाची आराधना

🐘 हेरंब संकष्टी चतुर्थी — श्री गणेशाची आराधना

त्यामुळे भक्तांसाठी हा दिवस विशेष धार्मिक महत्त्वाचा ठरणार आहे.

“दुर्मिळ योगायोग” हा दावा कितपत योग्य?

सोशल मीडियावरील काही पोस्टमध्ये या घटनेला “दुर्मिळ योगायोग” असे म्हटले जात आहे. मात्र हा शब्द वापरताना सावध राहणे आवश्यक आहे.

श्रावण सोमवार आणि संकष्टी चतुर्थी 31 ऑगस्टला एकाच दिवशी येत आहेत, हे पंचांगावर आधारित तथ्य आहे. मात्र त्याला “अत्यंत दुर्मिळ” असे म्हणण्यासाठी दीर्घकालीन पंचांगाच्या आधारे स्वतंत्र पडताळणी आवश्यक आहे.

त्यामुळे या घटनेला “विशेष धार्मिक योग” किंवा “दोन धार्मिक व्रत एकाच दिवशी” असे म्हणणे अधिक अचूक ठरेल.

31 ऑगस्ट 2026 : महत्त्वाची माहिती

माहिती	तपशील
तारीख	31 ऑगस्ट 2026
वार	सोमवार
श्रावण सोमवार	तिसरा श्रावण सोमवार
संकष्टी	हेरंब संकष्टी चतुर्थी
चतुर्थी तिथी सुरू	31 ऑगस्ट, सकाळी सुमारे 8:50
चतुर्थी तिथी समाप्त	1 सप्टेंबर, सकाळी सुमारे 7:41
उपास्य देवता	भगवान शिव आणि श्री गणेश

निष्कर्ष

31 ऑगस्ट 2026 हा धार्मिकदृष्ट्या विशेष दिवस आहे. महाराष्ट्राच्या अमांत पंचांग पद्धतीनुसार या दिवशी श्रावण सोमवार आणि हेरंब संकष्टी चतुर्थी एकाच दिवशी येत आहेत.

त्यामुळे 30 की 31 ऑगस्ट या संभ्रमाचे उत्तर स्पष्ट आहे—संकष्टी चतुर्थी 31 ऑगस्ट 2026 रोजी आहे.

भाविकांनी उपवास, पूजा आणि चंद्रदर्शनाची अचूक वेळ ठरवताना आपल्या स्थानिक पंचांगाचा आधार घ्यावा.

टीप: धार्मिक माहिती पंचांगावर आधारित आहे. स्थानानुसार सूर्योदय, चंद्रोदय आणि तिथीच्या वेळेत काही मिनिटांचा फरक असू शकतो.